V&G plan op de bouwplaats: zó moet het NIET

Ongelukken op het werk vinden relatief vaak plaats tijdens bouwwerkzaamheden. Om de risico’s te minimaliseren is een Veiligheids & Gezondheidsplan (V&G plan) bij projecten met een bepaalde omvang verplicht. In de praktijk worden de gestelde veiligheidsdoelen niet altijd gehaald. Wat gaat er mis?

Zoals je zult weten, is een V&G plan een document waarin staat hoe opdrachtgever, hoofd- en onderaannemers ervoor zorgen dat werknemers veilig kunnen werken aan een bouwproject. Er ontstaan echter problemen wanneer de papieren werkelijkheid van het V&G plan en de realiteit op de bouwplaats niet in de pas lopen.

Op zo’n moment is het voor V&G coördinatoren en Veiligheidskundigen lastig om grip te krijgen op de veiligheidsprestaties van alle uitvoerende partijen. Het gevolg is vaak dat de gestelde veiligheidsdoelen niet worden gehaald.

Knippen en plakken

Wat gaat er allemaal mis? Om te beginnen worden veel V&G plannen achter het bureau geschreven. Om maar te voldoen aan de wettelijke Arbo-verplichtingen, wordt er helaas veel gekopieerd, geknipt en geplakt uit V&G plannen van andere – reeds gerealiseerde – bouwprojecten.

Mede daardoor zijn V&G plannen soms zó lijvig van opzet dat het bijna geen doen is om nog wijzigingen aan te brengen, zeker niet als met één wijziging het gehele document moet worden nagelopen op eventuele tegenstrijdigheden.

Deze werkwijze vindt niet alleen plaats vanwege gemakzucht of tijdgebrek. Ook de enorme hoeveelheid aan opgelegde regels door de opdrachtgevers zelf, vaak de grote multinationals, is debet aan dit knip-en-plakwerk.

Dat er een probleem is, wordt echter vaak niet onderkend. Zolang de coördinerende en uitvoerende partijen zich maar committeren aan de procedures en regels van de opdrachtgever, is er ‘niets aan de hand’. Nog een veiligheidsfilmpje vooraf, de VCA-check, een veiligheidspraatje van de uitvoerder of veiligheidskundige en het werk kan beginnen!

TRA en LMRA

De hierboven geschetste praktijken maken ervaren veiligheidskundigen en V&G coördinatoren helaas maar al te vaak mee. Als laatste stuurinstrument kan de Taak Risico Analyse (TRA) uitkomst bieden. Dit is met name nuttig als deze op multidisciplinaire wijze – dus samen met alle vakkundige en betrokken personen – wordt opgesteld en vervolgens wordt beoordeeld door de verantwoordelijke toezichthoudende partij.

Het opstellen van een goede TRA wordt helaas door veel partijen niet of niet goed begrepen of er is eenvoudig onvoldoende tijd voor. Als er dan uiteindelijk na veel moeite een goede TRA is opgesteld en goedgekeurd, wordt die zo snel mogelijk generiek gemaakt. Met andere woorden, de specifieke omstandigheden worden er niet in meegenomen. Dat betekent dat het praktisch nut minimaal is.

Kan de Laatste Minuut Risico Analyse (LMRA) dan wellicht uitkomst bieden? Zoals je weet, is het doel van deze start-werkanalyse om aan de hand van een eenvoudig aandachtspuntenlijstje zowel de eigen risico’s als de omgevingsrisico’s nog even te controleren op eventuele wijzigingen. De LMRA’s zijn er in diverse varianten, van checklist-vorm tot visitekaartjeformaat met daarop de aandachtpunten afgedrukt. Jammer genoeg verdwijnen ze in de praktijk veelal ongezien in de binnenzak van de uitvoerende medewerkers.

Download de whitepaper

Hoe het wél moet? Dat beschrijven we in de whitepaper ‘V&G plan in de praktijk’. Maak de stap naar een veiliger bouwplaats en download de whitepaper hier!